Η επιλογή του κατάλληλου ψυχολόγου είναι ένα καθοριστικό βήμα για τη φροντίδα της ψυχικής υγείας και της προσωπικής εξέλιξης. Δεν αρκεί μόνο η καλή πρόθεση∙ χρειάζονται και συγκεκριμένα επαγγελματικά και ηθικά κριτήρια, ώστε η θεραπευτική σχέση να είναι ουσιαστική, ασφαλής και αποτελεσματική. Παρακάτω παρατίθενται ορισμένα βασικά σημεία που αξίζει να λάβει κανείς υπόψη:
▶ Ακαδημαϊκή κατάρτιση
Ο ψυχολόγος πρέπει να είναι απόφοιτος Τμήματος Ψυχολογίας, πανεπιστημιακής σχολής αναγνωρισμένης από το κράτος. Είναι απαραίτητο να διαθέτει νόμιμη άδεια ασκήσεως επαγγέλματος ψυχολόγου, που διασφαλίζει ότι πληροί τα θεσμικά και ηθικά κριτήρια άσκησης του επαγγέλματος.
▶ Εξειδίκευση και εκπαίδευση
Η ψυχολογία είναι μια δυναμική και εξελισσόμενη επιστήμη. Ο επαγγελματίας που επιλέγετε καλό είναι να έχει μεταπτυχιακές σπουδές ή εκπαίδευση σε κάποια επιστημονική ψυχοθεραπευτική μέθοδο, ώστε να διαθέτει τα κατάλληλα θεραπευτικά εργαλεία προσαρμοσμένα στις ανάγκες σας.
▶ Κλινική εμπειρία & δεοντολογία
Ένας υπεύθυνος ψυχολόγος αναλαμβάνει περιστατικά που άπτονται της εκπαίδευσής του και της κλινικής του εμπειρίας. Όταν πρόκειται για θέματα εκτός του πεδίου του, οφείλει να παραπέμπει σε άλλον εξειδικευμένο συνάδελφο, προτάσσοντας πάντα την ασφάλεια και το συμφέρον του θεραπευόμενου. Επιπλέον, είναι σημαντικό ο ψυχολόγος να μπορεί, όταν χρειάζεται, να σας παραπέμπει σε αρμόδιο ψυχίατρο, διατροφολόγο ή άλλους εξειδικευμένους επαγγελματίες, ώστε να εξασφαλίζεται η σφαιρική φροντίδα της υγείας σας.
▶ Ψυχοθεραπευτική πορεία του ίδιου
Η προσωπική ψυχοθεραπεία του ψυχολόγου αποτελεί ένδειξη ωριμότητας και αυτογνωσίας. Ένας ψυχολόγος που έχει ο ίδιος βιώσει την ψυχοθεραπευτική διαδικασία, είναι συνήθως πιο συνειδητός, ευαίσθητος και διαθέτει βαθύτερη κατανόηση της θεραπευτικής σχέσης.
▶ Εποπτεία και συνεχής εξέλιξη
Είναι πολύ σημαντικό ο ψυχολόγος σας να δέχεται εποπτεία από εξουσιοδοτημένο επόπτη ψυχολόγο για την ουσιαστική ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών. Παράλληλα, η συνεχής επιμόρφωση, συμμετοχή σε σεμινάρια, ημερίδες και συνέδρια, δείχνει έναν επαγγελματία που τιμά το λειτούργημά του και εξελίσσεται συνεχώς.
▶ Απόρρητο, ενσυναίσθηση και αποδοχή
Η σχέση ψυχολόγου–θεραπευόμενου βασίζεται στην εμπιστοσύνη. Ο ψυχολόγος οφείλει να τηρεί το απόρρητο, να σέβεται το προσωπικό πλαίσιο και να δημιουργεί ένα ασφαλές περιβάλλον αποδοχής χωρίς κριτική. Η ενσυναίσθηση, η κατανόηση δηλαδή του άλλου μέσα από τα δικά του βιώματα, είναι θεμέλιο για κάθε αποτελεσματική ψυχοθεραπεία.
Αξίζει επίσης να γνωρίζετε πως, σε ορισμένες περιπτώσεις, ο ψυχολόγος μπορεί να προτείνει παραπομπή σε κάποιον άλλον συνάδελφο, όταν κρίνει –ή διαπιστώνεται από κοινού– ότι η θεραπευτική πορεία έχει σταματήσει να προχωρά, ότι έχουν αναδυθεί ανάγκες που ξεπερνούν το πλαίσιο της δικής του ειδίκευσης ή ότι μια διαφορετική προσέγγιση θα μπορούσε να είναι πιο βοηθητική. Μια τέτοια πρόταση δεν αποτελεί ένδειξη απόρριψης ή εγκατάλειψης, αλλά έκφραση υπευθυνότητας, φροντίδας και σεβασμού προς εσάς και τη διαδικασία. Στόχος παραμένει πάντα να διασφαλιστεί η συνέχεια και η ποιότητα της υποστήριξης με τρόπο που να ανταποκρίνεται ουσιαστικά στις εξελισσόμενες ανάγκες σας.
Σε κάθε περίπτωση, η επιλογή ψυχολόγου είναι μια προσωπική και ουσιαστική διαδικασία που αξίζει χρόνο, σκέψη και σεβασμό προς τον εαυτό σας. Η ψυχική φροντίδα είναι ένα δώρο που αξίζει να το προσφέρετε στον εαυτό σας με σεβασμό, συνειδητότητα και ελευθερία επιλογής.
Γράφει η Ασπασία Πιζγα, Ψυχολόγος, PhD, MSc
